İHO Yoğunlaştırılmış Yabancı Dil Programı Hangi Sınıflarda, Nasıl Uygulanır?

İmam Hatip Ortaokulları (İHO) Yoğunlaştırılmış Yabancı Dil Programı, Millî Eğitim Bakanlığı Din Öğretimi Genel Müdürlüğü tarafından 2026-2027 eğitim öğretim yılında uygulanmak üzere hazırlanan bir kılavuzla düzenlenmiştir. Bu program, imam hatip ortaokullarında yabancı dil eğitimini yoğunlaştırarak öğrencilerin hedef dili etkin biçimde kullanmalarını sağlamayı amaçlar.

1. Programın Amacı ve Kapsamı

Amaç: Bu kılavuzun amacı; imam hatip ortaokullarında yürütülecek Yoğunlaştırılmış Yabancı Dil Programının öğrenci ihtiyaçları, veli talepleri, öğretmen imkânları ve okulun fiziki/teknolojik kapasitesi dikkate alınarak planlanmasına, uygulanmasına, izlenmesine ve değerlendirilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

Kapsam: Bu kılavuz; Millî Eğitim Bakanlığına bağlı imam hatip ortaokullarında uygulanacak Yoğunlaştırılmış Yabancı Dil Programının yürütülmesine ilişkin esaslar ile okul müdürlükleri, ilçe millî eğitim müdürlükleri, il millî eğitim müdürlükleri ve Din Öğretimi Genel Müdürlüğünün görev ve sorumluluklarını kapsar.

Dayanak: Bu kılavuz; Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığınca kabul edilen yürürlükteki İmam Hatip Ortaokulu Haftalık Ders Çizelgesi, çizelgenin uygulanmasına ilişkin açıklamalar ve ilgili diğer mevzuat hükümleri doğrultusunda hazırlanmıştır.

2. Program Hangi Sınıflarda Uygulanır?

Kılavuzda programın hangi sınıf düzeylerinde uygulanacağına dair doğrudan bir ifade yer almamakla birlikte, program imam hatip ortaokullarının tamamında (5, 6, 7 ve 8. sınıflar) uygulanabilir. Ancak uygulama, aşağıdaki şartlara bağlıdır:

Öğrenci ve veli talebi olması,

Öğretmen yeterliği ve imkânları bulunması,

Okulun fiziki ve teknolojik kapasitesi yeterli olması,

Programın sürdürülebilirliği değerlendirilmesi.

Bu şartları sağlayan okullar, il millî eğitim müdürlüğüne başvurur; uygun bulunan okullar Din Öğretimi Genel Müdürlüğü tarafından onaylanır ve programı uygulamaya başlar.

3. Programın Uygulanma Süreci

3.1. Başvuru ve Değerlendirme

1. Programı uygulamak isteyen okul; öğrenci ve veli taleplerini, öğretmen durumunu, fiziki ve teknolojik imkânlarını ve programın sürdürülebilirliğini değerlendirerek başvurusunu hazırlar.

2. Başvuruda; okulun programı uygulama talebi, öğrenci/veli talebine ilişkin bilgi, öğretmen durumu, haftalık ders planlamasına ilişkin genel çerçeve ve programın yürütülmesine yönelik okul imkânları belirtilir.

3. Başvurular ilçe millî eğitim müdürlüğü aracılığıyla il millî eğitim müdürlüğüne iletilir.

4. İl millî eğitim müdürlüğü, başvuruları bu kılavuzda belirlenen esaslar ve programın sürdürülebilirliği bakımından değerlendirir. Uygun bulunan okullar, il millî eğitim müdürlüğünün olur yazısıyla Din Öğretimi Genel Müdürlüğüne resmî yazıyla bildirir. Genel Müdürlükçe şartları karşılayan okullar onay alır ve programı uygulamaya başlar.

5. Başvuru belgelerinde; okul adı, ilçe adı ve kurum kodu bilgilerine yer verilir.

6. Din Öğretimi Genel Müdürlüğü, başvuruları “Program Çeşitliliği Başvuru ve Değerlendirme Takvimi” doğrultusunda değerlendirir; uygun bulunan okullara ilişkin onay işlemlerini tamamlayarak sonuçları duyurur.

7. Takvimde belirtilen süreler dışında yapılan başvurular değerlendirmeye alınmaz.

3.2. Okutulacak Dilin Belirlenmesi

Program kapsamında okutulacak dil; öğrenci talebi, öğretmen yeterliği ve okul imkânları dikkate alınarak ilgili mevzuat çerçevesinde okul tarafından planlanır ve il millî eğitim müdürlüğünün onayıyla Din Öğretimi Genel Müdürlüğüne bildirilir.

4. Haftalık Derslerin Planlanması

1. Yoğunlaştırılmış Yabancı Dil Programı kapsamında haftalık ders programı, yürürlükteki İmam Hatip Ortaokulu Haftalık Ders Çizelgesi ve çizelgenin uygulanmasına ilişkin açıklamalar doğrultusunda hazırlanır.

2. Ders saatlerinin ve dersler arasındaki dağılımın planlanmasında ilgili çizelgede sınıf düzeyleri için belirlenen sınırlar esas alınır; okulun öğrenci ihtiyaçları, öğretmen durumu ve programın amaçları dikkate alınır.

3. Haftalık ders programı, öğrencilerin hedef dili düzenli ve etkin biçimde kullanmalarını destekleyecek şekilde oluşturulur; yabancı dil derslerinin haftanın günlerine dengeli biçimde dağıtılmasına özen gösterilir. Derslerin aynı güne yığılmasından kaçınılır.

5. Uygulama Esasları

1. Okullarda veli talebi, okulun fiziki kapasitesi ve öğretmen imkânları dikkate alınarak Yoğunlaştırılmış Yabancı Dil sınıfı açılır.

2. Program koordinatörü, okul yönetimi ve ilgili zümre öğretmenleriyle birlikte eğitim öğretim yılına ilişkin çalışma takvimini hazırlar. Takvimde ders içi çalışmaların yanı sıra ölçme-değerlendirme, konuşma etkinlikleri, dil kulübü, proje, şenlik/festival ve benzeri destekleyici faaliyetlere yer verilir.

3. Haftalık ders programı, yabancı dil derslerinin mümkün olduğunca haftanın farklı günlerine dengeli biçimde dağıtılacağı ve öğrencilerin dili düzenli kullanacağı şekilde hazırlanır.

4. Okullar, imkânları ölçüsünde hedef dilin aktif kullanımını destekleyen görsel, işitsel ve dijital materyallerden yararlanır; sınıf, kütüphane, okuma alanı, dil köşesi, konuşma kulübü alanı ve benzeri ortamları yabancı dil öğrenimini destekleyecek biçimde düzenleyebilir.

5. Öğrencilerin hedef dili ders dışında da kullanmalarını desteklemek amacıyla konuşma, sunum, drama, oyun, münazara, okuma, kültürler arası etkileşim, yabancı dil şenliği ve benzeri faaliyetler okul ve il düzeyinde planlanır.

6. Okulların ulusal/uluslararası projelere (eTwinning, Erasmus+ vb.) katılması; üniversiteler, kamu kurumları ve uygun kuruluşlarla eğitim amaçlı iş birlikleri geliştirmesi teşvik edilir. Bu çalışmalar programın uygulanması için zorunlu ön şart değildir.

7. Programda kullanılacak materyallerin yaş ve dil seviyesine, öğretim programına ve eğitim ortamına uygun olması esastır. Bakanlıkça yayımlanan/onaylanan materyallerin yanı sıra zümre öğretmenlerince geliştirilen eğitim materyalleri de ilgili mevzuat ve telif hükümlerine uygun biçimde kullanılabilir.

8. Programın uygulanmasıyla ilgili okul içi görev dağılımı okul müdürlüğünce yapılır. Programın yürütülmesi için ihtiyaç hâlinde okulun mevcut kurulları ve ilgili dilin zümre öğretmenlerinden yararlanılır.

9. Genel Müdürlükçe hazırlanan “Yabancı Dil Şenlikleri” kapsamında öğrencilerin dil becerilerini sergileyebilecekleri, farklı okul ve öğrenci grupları arasında etkileşim ve paylaşımı artıracak yabancı dil şenlikleri merkezî ve mahallî düzeyde gerçekleştirilir.

6. Ölçme, İzleme ve Değerlendirme

1. Program kapsamındaki öğrencilerin eğitim öğretim yılı başında hazırbulunuşluk düzeylerini belirlemeye, yıl sonunda ise dil gelişimlerini değerlendirmeye yönelik çalışmalar yapılır. Ölçme araçları okul ve zümre öğretmenleri tarafından hazırlanır veya uygun araçlardan yararlanılır.

2. Ölçme-değerlendirme çalışmalarında yalnızca dil bilgisi ve kelime bilgisi değil; imkânlar ölçüsünde dinleme, konuşma, okuma ve yazma becerilerindeki gelişim birlikte izlenir. Sonuçlar öğrencileri sıralamak amacıyla değil, öğretim sürecini geliştirmek ve bir sonraki dönem planlamasına yön vermek amacıyla kullanılır.

3. Okul yönetimi ve program koordinatörü, programın uygulanmasını eğitim öğretim yılı içinde periyodik olarak değerlendirir; öğrenci gelişimi, derslerin yürütülmesi, materyal ve öğrenme ortamları ile ihtiyaçlar doğrultusunda gerekli iyileştirmeleri yapar.

4. İlçe millî eğitim müdürlüğü uygulamaya rehberlik eder; il millî eğitim müdürlüğü ise programın il genelindeki işleyişini izler, gerekli görülen okullara rehberlik/yerinde destek sağlar ve iyi uygulama örneklerinin il içinde paylaşılmasını koordine eder.

5. Din Öğretimi Genel Müdürlüğü, programın genel çerçevesini ve ülke genelinde uygulama birliğini destekler; il millî eğitim müdürlüklerinden gelen okul listelerini takip eder ve ihtiyaç hâlinde rehberlik, izleme, öğretmen eğitimi ve materyal geliştirme çalışmaları yürütür.

7. Görev ve Sorumluluklar

7.1. Okul Müdürlüğünün Görevleri

1. Programın uygulanmasına ilişkin öğrenci/veli talebini, öğretmen kapasitesini, okul imkânlarını ve haftalık ders planlamasını değerlendirerek başvuruyu hazırlamak.

2. Program koordinatörünü görevlendirmek ve zümre öğretmenleriyle iş birliği içinde yıllık uygulama takvimini oluşturmak.

3. Haftalık ders programını bu kılavuz ve Haftalık Ders Çizelgesi hükümlerine uygun hazırlamak.

4. Ölçme-değerlendirme sonuçlarını okul düzeyinde değerlendirmek ve gerekli iyileştirmeleri yapmak.

5. Programla ilgili belge ve verileri okulda muhafaza etmek; il/ilçe millî eğitim müdürlüğünce istenen bilgileri paylaşmak.

7.2. İlçe Millî Eğitim Müdürlüğünün Görevleri

1. Okul başvurularının hazırlanmasına rehberlik etmek ve başvuruları, belirtilen takvim süresi içinde il millî eğitim müdürlüğüne iletmek.

2. Program uygulayan okullar arasındaki yerel koordinasyonu ve ihtiyaç hâlinde deneyim paylaşımını desteklemek.

3. İl millî eğitim müdürlüğünün izleme ve rehberlik çalışmalarına katkı sunmak.

7.3. İl Millî Eğitim Müdürlüğünün Görevleri

1. Okul başvurularını bu kılavuzda belirlenen esaslar ve programın sürdürülebilirliği bakımından değerlendirmek ve uygun bulunan okulları Din Öğretimi Genel Müdürlüğüne bildirmek.

2. Programın il genelindeki koordinasyonunu yürütmek; ihtiyaç hâlinde il koordinatörü görevlendirmek ve okullara rehberlik sağlamak.

3. Programı uygulayan okulların ilçe, okul adı ve kurum kodu bilgilerini içeren listesini, belirtilen takvim süresi içinde resmî yazı ile bildirmek.

4. Başvuru, değerlendirme ve izleme belgelerini il düzeyinde muhafaza etmek; okul bazlı sorunların çözümünde gerekli tedbirleri almak.

5. İyi uygulama örneklerinin il içinde paylaşılmasını ve uygun görülenlerin Genel Müdürlükle paylaşılmasını sağlamak.

7.4. Din Öğretimi Genel Müdürlüğünün Görevleri

1. Programın genel politika, ilke ve uygulama çerçevesini belirlemek; ihtiyaç hâlinde kılavuz ve örnek materyal yayımlamak.

2. İl millî eğitim müdürlüklerinden gelen başvuruları incelemek, şartları karşılayan okulların onayını vermek, okul listelerini ulusal düzeyde takip etmek ve uygulamaya ilişkin genel değerlendirmeler yapmak.

3. Ülke genelinde ihtiyaç duyulan konularda rehberlik, öğretmen eğitimi, materyal geliştirme ve iyi örneklerin yaygınlaştırılmasına yönelik çalışmalar yürütmek.

4. Programın okul bazlı uygulama süreçlerinin il ve okul düzeyinde yürütülmesini desteklemek; ihtiyaç hâlinde ülke genelinde rehberlik ve koordinasyon sağlamak.

8. Özet: Program Nasıl Uygulanır?

İHO Yoğunlaştırılmış Yabancı Dil Programı, imam hatip ortaokullarında yabancı dil eğitimini güçlendirmek amacıyla okul, ilçe, il ve Genel Müdürlük düzeyinde koordineli bir şekilde yürütülen bir programdır. Programın hangi sınıflarda uygulanacağı doğrudan belirtilmemiş olmakla birlikte, İHO’nun tüm sınıf düzeylerinde (5-8. sınıflar) uygulanabilir. Uygulama; öğrenci ve veli talebi, öğretmen yeterliği, okulun fiziki/teknolojik kapasitesi ve programın sürdürülebilirliği şartlarına bağlıdır. Program kapsamında haftalık dersler dengeli biçimde planlanır; konuşma, dinleme, okuma ve yazma becerileri birlikte geliştirilir; dil kulüpleri, şenlikler ve ulusal/uluslararası projeler teşvik edilir.